چرا برای درمان ارتودنسی باید به متخصص ارتودنسی مراجعه کرد؟
۷ اسفند, ۱۳۹۵
اورژانسهای حین درمان ارتودنسی ثابت
۲۶ اسفند, ۱۳۹۵

دندانها برخلاف اندازه کوچکشان یکی از اجزای مهم بدن و بویژه ناحیه سر و صورت هستند؛ در کنار نقشی که در جویدن و سیستم گوارش دارند، در تلفظ حروف و کلمات بسیار حیاتی هستند و با توجه به اهمیتی که در زیبایی لبخند و نمای کلی صورت دارند در ظاهر افراد و روابط اجتماعی تاثیر گذار می باشند. به گفته دکتر برهمن سبزواری متخصص ارتودنسی در مشهد، دندانپزشکی رشته ای است که اکثر افراد در طول زندگی خود به نحوی به آن نیاز پیدا می کنند. با گذشت زمان و گسترش روزافزون مطالب علمی، دندانپزشکی نیز مانند سایر علوم به رشته های تخصصی تقسیم شده است. هر رشته بر بخش خاصی از مشکلات و بیماریهای دندان متمرکز شده است. افراد پس از گذراندن دوره ۶ ساله دندانپزشکی عمومی باید در آزمون دستیاری شرکت کرده و به دوره تخصصی دندانپزشکی راه یابند. طول مدت این دوره بر اساس نوع تخصص و برنامه آموزشی دانشکده ها بین ۳ تا ۵ سال است. با توجه به اینکه بسیاری از افراد نمی دانند برای هریک از مشکلات دندانی خود به کدام متخصص مراجعه نمایند، به اجمال رشته های تخصصی را تشریح می گردد :

تخصص ارتودنسی : (Orthodontics)

ارتودنسی اولین رشته تخصصی دندانپزشکی است که بیش از ۱۰۰ سال سابقه در اروپا، آمریکای شمالی و استرالیا دارد. تمرکز اصلی این رشته بر مشکلات فکی مانند کوچکی یا بزرگی فکین و نیز بی نظمی و نامرتبی دندانهاست. متخصص ارتودنسی با بکارگیری طیف وسیعی از وسایل و ابزارها و در دوره زمانی معینی این مشکلات را برطرف و دندانها را ردیف می نماید. این رشته تخصصی در ایران و بسیاری از کشورهای توسعه یافته، محبوبترین تخصص دندانپزشکی است و برای راه یافتن به آن باید در رقابت تنگاتنگ با بهترین دانش آموختگان دندانپزشکی به موفقیت رسید. معمولا بهترین رتبه های آزمون دستیاری تخصصی دندانپزشکی، تخصص ارتودنسی را انتخاب می کنند.

تخصص جراحی دهان، فک و صورت : (Oral and Maxillofacial Surgery)

متخصصین این رشته که یکی از دشوارترین و طولانی ترین دوره های تخصصی دندانپزشکی را طی می کنند در طیف وسیعی از مشکلات دندانی و فکی تبحر می یابند شامل : کشیدن و جراحی دندانهای نهفته و دندان عقل، جراحیهای وسیع فک و صورت به دنبال ضربه و آسیب، جراحیهای همراه با ارتودنسی برای مشکلات شدید فکی، جراحی و نمونه برداری از کیستها و تومورهای ناحیه فک و صورت، کاشت دندان (Implant)، انواع جراحیهای زیبایی صورت مانند عمل بینی،گونه و لب و … .

تخصص جراحی لثه : (Periodontics)

این تخصص مربوط به لثه و بافت های نگهدارنده اطراف دندانهاست. این بافتها شامل نسج نرم و استخوان می باشند که تکیه گاه و پایه دندانها هستند. معمولا با افزایش سن و بویژه رعایت نکردن بهداشت دهان و دندان، لثه دچار تحلیل و بیماری می شود. با تخریب لثه و استخوان زیر آن دندانها به تدریج سست و لق می گردند. با توجه به پیشرفت آهسته و بدون درد بیماری لثه، بسیاری از بیماران در مراحل پایانی متوجه بیماری خود می شوند که درمان را بسیار مشکل خواهد کرد. متخصصین لثه با تشخیص و درمان بیماریهای لثه، جرم گیری و جراحی لثه مانع پیشرفت بیماری لثه خواهند شد. کاشت دندان (Implant) نیز توسط این متخصصین یا متخصصین جراحی فک صورت می پذیرد.

تخصص پروتزهای دندانی : (Prosthodontics)

در این رشته با ساخت روکش دندان (Crown)، بریج (Bridge) و نیز دندان مصنوعی متحرک (دست دندان) سعی می شود تا دندانهای تخریب شده و از دست رفته بازسازی گردد. بنابراین بیمار قادر است جای خالی آن دندانها و تا حدی لثه تحلیل رفته را با پروتز دندانی پر کند. حاصل کار، بهبود قدرت جویدن و ظاهر و زیبایی دهان و دندان است. متخصصین پروتز در هر دو زمینه پروتزهای دندانی ثابت و متحرک، متبحر و خبره هستند.

تخصص درمان ریشه دندان : (Endodontics)

هدف این رشته درمان ریشه دندان است که معمولا بین مردم “عصب کشی دندان” نامیده می شود. اکثر دندانهایی که بدنبال پوسیدگی یا ضربه نیاز به درمان ریشه پیدا می کنند توسط دندانپزشکان عمومی بخوبی معالجه می شوند. در مواردی که درمان ریشه دندان ها سخت و پیچیده می شود و دندانپزشک عمومی نمی تواند از عهده آن بر بیاید، کار به متخصص درمان ریشه ارجاع می گردد. این متخصصین با بکارگیری ابزار و تکنیکهای خاص می تواند درمانهای پیچیده بویژه تجدید عصب کشی های ناموفق (Retretment)و همچنین جراحی انتهای ریشه دندان ها را به سرانجام برسانند.

تخصص دندانپزشکی ترمیمی و زیبایی : (Restorative Dentistry)

اگر کسی بدنبال لبخندی زیبا و دندان های سفید است باید به متخصص دندانپزشکی ترمیمی و زیبایی مراجعه کند. علاوه بر ترمیم (پرکردن دندان) که دندانپزشکان عمومی هم انجام می دهند، متخصصین ترمیمی در بازسازی دندانها و اصلاح شکل دندانهای نامتناسب، بستن فضاهای بین دندانی و سفید کردن دندانها (Bleaching) و سایر پروسه های زیبایی دندان تخصص و تبحر دارند.

تخصص دندانپزشکی کودکان : (Pediatric dentistry)

دندانپزشکی در کودکان با بزرگسالان بسیار متفاوت است، علاوه بر متفاوت بودن ساختار و تعداد دندانهای شیری، انجام اقدامات دندانپزشکی در کودکان نیازمند روشهای خاص کنترل رفتاری است که در بزرگسالان ضرورتی ندارد. درمانهای دندانهای شیری نیز با دندانهای دایمی متفاوت است. اگر در دوران کودکی، از دندان های شیری به خوبی مراقبت نشود و بهداشت دهان و دندان به درستی رعایت نشود، سلامت دندان های دایمی در بزرگسالی به خطر می افتد. متخصصین این رشته آموزش های لازم برای مواجهه و کنترل کودکان و تشخیص و درمان انواع بیماری های مربوط به دهان و دندان در آن ها را می بینند.

تخصص رادیولوژی دهان، فک و صورت : (Oral and Maxillofacial Radiology)

وظیفه متخصص این رشته تهیه و تفسیر تصاویر رادیوگرافی از ناحیه دندانها، فک و صورت است. معمولا این متخصصین در کلینیکهای تخصصی رادیولوژی دندانپزشکی مستقر هستند و بر تهیه عکسهای رادیوگرافیک نظارت کرده و در صورت وجود شواهدی از بیماری در نواحی فک و صورت آنرا به دندانپزشک معالج یادآوری می نمایند. بسیاری از بیماریهای دندانی و فکی شواهد و نشانه های رادیوگرافیک ایجاد می کنند که در تشخیص افتراقی آنها تاثیرگذار است.

تخصص بیماری های دهان و دندان : (Oral Medicine)

متخصصین این رشته با بررسی بالینی بافت های دهان و ارزیابی نشانه هایی که در دهان به وجود می آیند، انواع بیماری های این ناحیه را تشخیص می دهند و در صورت لزوم اقدام به نمونه برداری از بافتهای مشکوک حفره دهان می کنند. بیماری هایی مثل آفت دهان، سرطان و ضایعات پیش سرطانی حفره دهان، خشکی دهان و … توسط این متخصصین شناسایی و درمان می  شوند.

تخصص آسیب شناسی دهان، فک و صورت :  (Oral and Maxillofacial Pathology)

کار این متخصصین تا حدی مشابه آسیب شناسان رشته پزشکی است ولی منحصر به محدوده سر و گردن است. در این رشته، بافت ها و نمونه هایی است که از ناحیه فک و صورت بیماران توسط جراحان و سایر دندانپزشکان تهیه می گردد ارزیابی شده و نوع بیماری یا ضایعه تشخیص داده می شود. معمولا محل کار این افراد، آزمایشگاههای تخصصی است و در ارتباط مستقیم با بیمار نیستند.

 

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *